Afgelopen week hebben aan een aantal universiteiten studentenacties plaatsgevonden. Opvallend was dat deze op enkele plaatsen vrij fel waren en gebouwen dagenlang bezet zijn. Nog opvallender: een aanzienlijk deel van de Nederlandse bevolking lijkt de acties te steunen.

Van de onafhankelijke LSVb-webredactie

Aan de Universiteit van Amsterdam, de Radboud Universiteit, de Erasmus Universiteit Rotterdam en last but not least Universiteit Utrecht is een aantal bezettingen geweest. Aan andere instellingen zijn ook kleinschalige protesten geweest. De redenen waarom studenten opeens bereid zijn om actie te voeren en om zelfs zo ver te gaan dat er bezet wordt, zijn uiteenlopend.

Overkoepelend is er de studiefinanciering. In de media hebben verschillende partijen al aangegeven dat ze er best voor openstaan om de studiefinanciering af te schaffen, mits het geld dat vrijkomt naar onderwijs gaat. Ook verscheidene ministers, met name van PvdA-huize, lieten eerder dergelijke geluiden horen. Studenten voelen de bui al hangen, nog voordat er een officieel besluit ligt. Het is niet voor niets dat een van de twintig ‘heroverwegingscommissies’, die voor de regering kijken waar er wat geld te bezuinigen valt, onderzoek doet naar de studiefinanciering.

Aangezien er officieel nog geen plan is over het afschaffen van de stufi, laat staan dat er iets besloten is, hebben de acties een vrij hoog ‘pre-emptive’ karakter. Toch lijkt er, op basis van verschillende polls op websites, vrij veel draagvlak te zijn, zowel voor het behouden van de stufi, als voor het feit dat er actie gevoerd wordt. Het vrij neutrale nu.nl deed een onderzoek naar wat haar lezers vinden van het idee om de basisbeurs af te schaffen. Van de ruim 8400 stemmers vindt 72% het een erg slecht idee om de basisbeurs af te schaffen. Op de website stand.nl gaf, van de ruim 3600 stemmers, een kleine 60% aan de studentenprotesten onterecht te vinden.

Maar bij deze laatste poll is de aard van het protest meegenomen: namelijk het bezetten van universiteitsgebouwen. De poll laat helaas niet zien waarom mensen de protesten onterecht vonden. Het is echter aannemelijk dat hier speelt dat er zowel mensen zijn die het best vinden dat de basisbeurs wordt afgeschaft, als mensen die het middel bezettingen te zwaar vinden. Hoe het ook zij, er blijft meer dan 40% van de mensen over die al in dit stadium het middel ‘bezetting’ gerechtvaardigd vinden om het afschaffen van de stufi te voorkomen.

Wanneer de polls van op de websites van universiteitskranten bekeken worden, zoals Ublad (Universiteit Utrecht), voxlog (Radboud Universiteit), sax.nu (Saxion Hogeschool) en Folia (Universiteit van Amsterdam), laat dit zien dat er op de universiteiten en hogescholen nog veel meer steun is voor dit soort acties. Van de ruim 100 stemmers op sax.nu kiest 68% de optie “Ze hebben gelijk! Waarom gebeurt zoiets niet op Saxion?” Nog eens 14% heeft begrip voor de acties, al vinden die mensen dat ‘het ook anders kan.’ Op voxlog, waar geïnformeerd werd over het succes van de actie, hebben op het moment van schrijven 135 mensen gestemd. 5 daarvan vinden ‘bezetten sowieso stom’, nog eens 35 vinden dat de ‘krakerstypes van de uni moeten worden getrapt’. 31 mensen pleiten echter voor het bezetten van het ministerie van OCW, 11 zijn blij met het resultaat, 32 vinden dat de bezetters langer door hadden moeten gaan omdat de reactie van het Nijmeegse college van bestuur ‘te vrijblijvend’ was. Een meerderheid lijkt het actiemiddel in ieder geval te ondersteunen. Op folia.nl vindt 57.5% de acties terecht en vindt 37% dat er weliswaar bezuinigd moet worden, maar ‘dat het mes maar gezet moet worden op de universitaire ambtenaren.’

Universiteit Utrecht was in het bezettingsgolfje een geval apart: het protest ging daar niet alleen om de dreigende afschaffing van de stufi. Ook wilden de bezetters voorkomen dat het papieren Ublad verdwijnt. De poll op ublad.nl laat zien dat zestig procent de bezetting steunt voor deze doelen. Nog eens 12% steunt een bezetting, mits deze niet gaat over ‘Haagse onderwerpen’. De ogenschijnlijk grote steun is opvallend omdat de bezetting in Utrecht dagenlang aanhield en een vrij fel karakter had.

Polls zijn makkelijk te manipuleren, dus hoeveel draagvlak er is voor de acties is niet met zekerheid vast te stellen. De verschillende onderzoeken laten echter wel een gelijk beeld zien, dus er lijkt ook in 2010 draagvlak te zijn voor studentenacties. Hoe groot het draagvlak is voor massale studentenacties, daar komen we pas achter wanneer de basisbeurs daadwerkelijk wordt afgeschaft.


De polluitslagen die verwerkt zijn in dit artikel zijn zoals op de avond van 6 februari. De LSVb doet momenteel zelf onderzoek naar de wenselijkheid van het afschaffen van de basisbeurs: geef je mening op www.wiljijstufi.nl